Duurzame logistiek oplossingen voor MKB-bedrijven: slimme manieren om je kosten en CO2-uitstoot te verlagen

De helft van al het verkeer op Nederlandse wegen komt voort uit zakelijk verkeer. Een flinke impact op de CO2-uitstoot, maar ook een kans voor MKB-bedrijven. Want verduurzaming van je logistiek levert niet alleen een beter milieu op, maar ook concrete euro’s in je zakken. Lagere brandstofkosten, minder onderhoud, fiscale voordelen. De vraag is niet of je moet verduurzamen, maar hoe je het slim aanpakt.

De Nederlandse overheid wil tegen 2050 grotendeels CO2-neutrale mobiliteit. Klinkt ver weg, maar de maatregelen beginnen nu al. Lage-emissiezones in steden, strengere eisen voor bedrijfspanden, rapportageverplichtingen. Als MKB’er kun je vooroplopen of achterlopen. Het verschil zit hem in de kosten die je bespaart en de kansen die je pakt.

Direct resultaat in je portemonnee

Elektrisch rijden: minder kosten, meer voordeel

Elektrisch transport is geen toekomstmuziek meer. Het is nu al rendabel voor veel MKB-bedrijven. De brandstofkosten liggen lager dan bij fossiele brandstoffen, het onderhoud is goedkoper door minder bewegende onderdelen, en de belastingvoordelen zijn niet mis.

Fiscale voordelen elektrisch zakelijk vervoer:

• 75% korting op motorrijtuigenbelasting voor volledig elektrische voertuigen
• 25% korting op MRB voor semi-elektrische auto’s die minder dan 50 gram CO2 per kilometer uitstoten
• Eenmalig vast tarief van €667 aan BPM bij aankoop of import van een volledig elektrische auto
• Geen BPM voor emissievrije bestelauto’s
• Milieu-investeringsaftrek en willekeurige afschrijving bij investeringen in elektrische bestelauto’s, vrachtwagens en laadpalen

De keuze is breed. Elektrische auto’s, bestelauto’s, bakfietsen voor lokale leveringen, scooters, e-bikes. Wat past bij jouw bedrijf hangt af van je routes, je lading en je budget. Maar de rekensommen kloppen steeds vaker in het voordeel van elektrisch.

Van aanschaf tot dagelijks gebruik

Begin met je huidige situatie. Hoeveel kilometers rijdt je wagenpark per dag? Wat is de gemiddelde lading? Zijn er vaste routes of wisselende bestemmingen? Deze vragen bepalen of elektrisch rijden nu al past, of dat je beter nog even wacht tot de actieradius verder groeit.

Plan vervolgens je laadinfrastructuur. Laadpalen op je bedrijfsterrein zijn vaak de slimste keuze. Je laadt ’s nachts op tegen een laag tarief, en je voertuigen staan vol geladen klaar voor de dag. Subsidies voor laadpunten maken de investering aantrekkelijker.

Resultaat: Bedrijven die overstappen op elektrisch transport zien hun brandstofkosten met 30 tot 50% dalen, terwijl onderhoudskosten met ongeveer 25% afnemen.

Inzicht schept mogelijkheden

Carbon footprinting: weten waar je staat

Je kunt pas verbeteren als je weet waar je nu staat. Carbon footprinting brengt de CO2-uitstoot van je transport en logistiek in kaart. Deze methodiek geeft je inzicht in de effecten van verduurzamingsmaatregelen voordat je ze neemt, en helpt je achteraf te monitoren of ze werken.

De berekening is gebaseerd op brandstof- of energieverbruiksgegevens en transportprestatiedata. Hoeveel CO2 stoot je uit per gereden kilometer? Per vervoerde ton? Per geleverd product? Deze cijfers geven richting aan je keuzes.

Effect op bedrijfsvoering: Met carbon footprinting ontwerp je processen die niet alleen kosten optimaliseren, maar ook CO2-uitstoot verminderen. Je ziet bijvoorbeeld dat bundeling van leveringen meer oplevert dan je dacht, of dat bepaalde routes onnodig veel brandstof verslinden.

Als je straks geconfronteerd wordt met data-uitvragen van grote afnemers die moeten rapporteren volgens de CSRD-richtlijn, heb je je cijfers al op orde. Dat scheelt stress en geeft je een voorsprong op concurrenten.

Je bedrijfspand: verborgen besparingspotentieel

Terwijl iedereen kijkt naar de voertuigen op de weg, ligt er vaak net zoveel winst in het pand waar je werkt. Energiebesparing in bedrijfsgebouwen levert directe kostenvoordelen op en helpt je voldoen aan steeds strengere wettelijke eisen.

Wettelijke verplichtingen: MKB-bedrijven met een jaarlijks energieverbruik van meer dan 50.000 kWh elektriciteit of 25.000 m³ aardgas moeten energiebesparende maatregelen nemen volgens het Besluit activiteitenbesluit milieubeheer. Deze maatregelen rapporteer je eens per vier jaar.

Sinds 2023 moeten kantoren minimaal energielabel C hebben. Zonder dit label mag de ruimte niet meer als kantoor worden gebruikt. Dit dwingt tot verduurzaming, maar biedt ook kansen om je energiekosten structureel te verlagen.

Praktische maatregelen die renderen

Overstappen op LED-verlichting levert directe energiebesparing op. De investering verdien je vaak binnen twee jaar terug. Alternatieve energiebronnen voor verwarming of koeling van bedrijfspanden brengen de kosten verder omlaag.

Zonnepanelen zijn een logische stap. Via lease-constructies hoef je niet meteen een groot bedrag te investeren, terwijl je wel direct profiteert van lagere energiekosten. Windenergie of geothermische warmte zijn opties als je locatie zich daarvoor leent.

Conclusie: Energiebesparende maatregelen in bedrijfspanden leveren gemiddeld 20 tot 40% lagere energiekosten op, met terugverdientijden van twee tot vijf jaar.

De keten verduurzamen

Duurzaam inkopen en produceren

Je logistiek begint niet bij je eigen voertuigen, maar bij de keuzes die je maakt in inkoop en productie. Duurzame bedrijfsvoering helpt je CO2-uitstoot te verminderen en kosten te besparen door slimmer om te gaan met materialen en grondstoffen.

Selectie van duurzame leveranciers verkleint je carbon footprint. Optimalisatie van productieprocessen vermindert verspilling in de keten. Circulaire inkoop van materialen en grondstoffen zorgt dat je minder nieuwe grondstoffen nodig hebt.

Het Nationaal Programma Circulaire Economie 2023-2030 biedt een kader met vier kernstrategieën die direct toepasbaar zijn voor MKB-bedrijven.

Vier kernstrategieën voor circulaire logistiek:

• Vermindering van grondstoffengebruik: minder materialen inzetten voor hetzelfde resultaat
• Substitutie van grondstoffen: overstappen op duurzamere alternatieven
• Verlenging van productlevensduur: producten langer gebruiken door reparatie en onderhoud
• Hoogwaardige verwerking: materialen hergebruiken op het hoogst mogelijke niveau

Toepassing in je dagelijkse praktijk

Voor logistieke bedrijven betekent dit: optimalisatie van verpakkingsmaterialen, hergebruik van pallets en transportmiddelen, samenwerking in de keten om retourstromen te benutten, inzet van gerecyclede materialen in transportverpakkingen.

Elke pallet die je hergebruikt bespaart geld. Elke retourstroom die je slim inzet verkleint je CO2-uitstoot. Het vraagt om anders denken, maar levert concrete resultaten op.

Subsidies en financiering: geld laten werken

De overheid stimuleert verduurzaming met verschillende subsidieregelingen. Als MKB’er kun je hier slim gebruik van maken om je investeringen betaalbaarder te maken.

De subsidie voor elektrische personenauto’s voor particulieren is ook toegankelijk voor zelfstandigen bij private lease of aankoop. Kleinschaligheidsinvesteringsaftrek geldt bij investeringen in bedrijfsmiddelen. Specifieke subsidies voor laadpunten verlagen de kosten van je laadinfrastructuur.

Groene financiering: Groenleningen vanaf €25.000 zijn beschikbaar voor duurzame doeleinden. Rentekorting bij groene investeringen via groenverklaringen maakt lenen aantrekkelijker. Speciale financieringsconstructies voor verduurzaming van vastgoed helpen je bedrijfspand op te waarderen.

Controleer altijd of je in aanmerking komt voor subsidies voordat je investeert. De voorwaarden verschillen per regeling, maar de besparingen kunnen oplopen tot duizenden euro’s.

Samen sterker

Regionale samenwerking en kennisdeling

Verduurzaming van logistiek vraagt om samenwerking tussen overheden, gemeenten, provincies en logistieke dienstverleners. Regionale initiatieven helpen MKB-bedrijven door kennisdeling en best practices, gezamenlijke infrastructuur voor laadpunten, collectieve inkoopacties voor duurzame oplossingen, en ondersteuning bij implementatie van maatregelen.

Als je niet weet waar te beginnen, zijn er begeleidingsprogramma’s zoals Impact Nation. Ze helpen bij het identificeren van de grootste uitdagingen tijdens innovatieworkshops, koppelen bedrijven aan partners die verder kunnen helpen, en bieden begeleiding gedurende een traject van 100 dagen.

Lage-emissiezones: toegang tot de stad

MKB-bedrijven moeten rekening houden met lage-emissiezones in grote steden. Elektrisch rijden voorkomt problemen met toegang tot deze zones en wordt vaak als voorwaarde gesteld bij aanbestedingen. Als je nu investeert in elektrisch transport, loop je vooruit op toekomstige beperkingen en vergroot je je marktbereik.

Stapsgewijs aan de slag

Verduurzaming hoeft niet in één keer. Begin met de maatregelen die het meeste opleveren en de kortste terugverdientijd hebben. Breng je huidige situatie in kaart met carbon footprinting. Identificeer energiebesparende maatregelen in je bedrijfspand. Controleer wettelijke verplichtingen en onderzoek subsidiemogelijkheden.

Implementeer maatregelen gefaseerd. Start met LED-verlichting en optimalisatie van routes. Ga door met elektrisch transport voor korte afstanden. Bouw uit naar volledig elektrisch wagenpark als de business case klopt. Investeer in zonnepanelen en andere energiebronnen als de terugverdientijd aantrekkelijk is.

Resultaat: MKB-bedrijven die stapsgewijs verduurzamen, realiseren binnen drie jaar gemiddeld 25% lagere operationele kosten en 40% minder CO2-uitstoot.

Boost je business met slimme logistiek

Duurzame logistiek is geen kostenpost, maar een investering die zichzelf terugbetaalt. Lagere brandstofkosten, minder onderhoud, fiscale voordelen, subsidies. De rekensommen kloppen. En ondertussen loop je vooruit op wetgeving, vergroot je je marktbereik, en versterk je je positie als toeleverancier.

De overheid ondersteunt deze transitie met wetgeving, financiële prikkels en kennisprogramma’s. De stap naar duurzame logistiek wordt steeds toegankelijker voor het MKB. De vraag is niet of je moet verduurzamen, maar wanneer je begint. Want de bedrijven die nu investeren, plukken straks de vruchten.